Connect with us

Przepisy Drogowe

Jazda bez prawa jazdy – co za to grozi?

Published

on

jazda samochodem bez dokumentu

Zdany egzamin na prawo jazdy uprawnia do prowadzenia pojazdów z danej kategorii. Statystki policyjne są jednak przerażające. Okazuje się bowiem, że mnóstwo osób prowadzi pojazd nie posiadając prawa jazdy, bądź mając odebrane te uprawnienia.

Jazda bez dokumentu prawa jazdy

Każda osoba posiadająca uprawnienia do kierowania, prowadząca auto bez dokumentu prawa jazdy, może od 5 grudnia 2020 roku odetchnąć z ulgą – to właśnie tego dnia został zniesiony obowiązek posiadania przy sobie fizycznego dokumentu (analogiczna sytuacja dotyczy też posiadania dowodu rejestracyjnego oraz ważnej polisy OC). Podczas kontroli policyjnej, wszystkie dane kierowcy są bezpośrednio sprawdzane w Centralnej Ewidencji Kierowców. Oznacza to, że za brak dokumentu prawa jazdy nie grożą żadne kary. Warto jednak zaznaczyć, że dotyczy to tylko dokumentu wydanego w Polsce – posiadając zagraniczne prawo jazdy, musimy mieć je przy sobie.

Jazda bez uprawnień

Kwestia jazdy bez uprawnień regulowana jest przez art. 94 Kodeksu Wykroczeń. Jeszcze do niedawna, mandat za jazdę bez uprawnień wynosił od 500 do 5000 złotych i wiązać się mógł z tymczasowym zakazem prowadzenia pojazdów, którego długość ustalana była przez sąd. W najnowszej wersji tego dokumentu, obowiązującej od 29 listopada 2022 roku, znaleźć możemy informację, że osoba kierująca pojazdem nie mając do tego wymaganych uprawnień, podlega nie tylko karze grzywny, ale może zostać na nią nałożona także kara aresztu lub ograniczenia wolności. Taryfikator mandatowy mówi w tym przypadku o opłacie w wysokości nie niższej niż 1500 złotych. Warto zaznaczyć, że po nowelizacji kodeksu drogowego opłata ta wynosić może nawet 30 000 złotych, a zgodnie z §3 wymienionego wyżej artykułu, sąd po popełnieniu tego wykroczenia, orzec może zakaz prowadzenia pojazdów. Kara ta dotyczy osób, które nigdy nie posiadały uprawnień do prowadzenia pojazdu danej kategorii.

Sprawdź też  Jazda na suwak - Co warto wiedzieć? Co mówią przepisy?

Jazda po cofnięciu uprawnień

Prowadzenie pojazdu po cofnięciu uprawnień różni się od prowadzenia bez uprawnień. Starosta wydaje decyzję o cofnięciu zezwolenia na prowadzenia pojazdu między innymi za ucieczkę z miejsca zdarzenia, spowodowanie katastrofy w ruchu drogowym, prowadzenie pod wpływem środków odurzających lub alkoholu czy unikanie kontroli. Jeżeli osoba, która straciła uprawnienia do prowadzeniu pojazdów, zdecyduje się na kierowanie, podlega karze pozbawienia wolności lub ograniczenia wolności do 2 lat. Istnieje również możliwość orzeczenia przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres do 15 lat. Jeśli kierowca, mimo zakazu prowadzenia pojazdów, zdecyduje się kierować autem, grozi mu utrata wolności na czas od 3 miesięcy do 5 lat. Okres ten wynika z artykułu 244 Kodeksu Karnego.

jazda samochodem

Inne konsekwencje prowadzenia pojazdu bez prawa jazdy

Kara grzywny czy mandat są dopiero początkiem problemów, które mogą wiązać się z kierowaniem pojazdu bez uprawnień. Jeśli osoba, która prowadziła pojazd bez uprawnień, była w trakcie kontroli służb sama, jej pojazd zostanie odholowany (naturalnie na koszt kierowcy) lub jeżeli to bezpieczne dla ruchu, może pozostać w miejscu zatrzymania. Zdecydowanie łatwiej jest w sytuacji, gdy podczas zatrzymania w pojeździe znajduje się druga osoba mogąca przejąć kierowanie – w takiej sytuacji to ona usiądzie za kółkiem i odjedzie z miejsca kontroli.

Kolejna przykra konsekwencja czeka kierowcę prowadzącego bez prawa jazdy podczas spowodowania szkody innemu uczestnikowi ruchu drogowego. Jeżeli podczas kolizji nie posiadamy fizycznego dokumentu, ale mamy czynne uprawnienia do prowadzenia pojazdów, nie będzie to podstawą do odmowy wypłaty odszkodowania w ramach ubezpieczenia OC. Zdecydowanie w gorszej sytuacji znajdzie się kierowca, który spowodował szkodę nie posiadając uprawnień do kierowania pojazdem. Konsekwencje zależne są od tego, które ubezpieczenie ma pokryć koszty likwidacji szkody:

  • OC – ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie poszkodowanym, po czym w drodze regresu zwraca się do sprawcy zdarzenia, który musi zwrócić wszystkie koszty związane z wypłatą świadczenia. Poszkodowany nie musi się więc martwić o nieotrzymanie odszkodowania – wszystkie koszty zostaną pokryte przez sprawcę zdarzenia,
  • AC – towarzystwo ubezpieczeniowe może odmówić wypłacenia odszkodowania, podczas gdy szkoda została spowodowana przez osobę nie posiadającą uprawnień do prowadzenia.
Sprawdź też  Jakie dokumenty trzeba mieć przy sobie w trakcie kontroli drogowej?

Jeżeli szkodę spowoduje osoba bez prawa jazda, której pożyczyliśmy swój samochód, towarzystwo ubezpieczeniowe również nie wypłaci odszkodowania. W takiej sytuacji żądać możemy zwrotu kosztów naprawy od prowadzącego. Jeżeli nie odda on pieniędzy dobrowolnie, konieczne będzie dochodzenie swoich praw w sądzie.

Każda osoba prowadząca pojazd bez uprawnień, powinna mieć świadomość ryzyka podejmowanego podczas jazdy autem. W sytuacji spowodowania wypadku, w którym osoba poszkodowana odniesie trwały uszczerbek na zdrowiu lub poniesie śmierć, odszkodowanie może wynieść powyżej miliona złotych. W takim przypadku Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wypłaci odpowiednie odszkodowanie osobie poszkodowanej, po czym będzie wymagał zwrotu środków od sprawcy. Niechlubny rekordzista musi spłacić roszczenie w wysokości 1,4 miliona złotych z powodu wypadku, w którym śmierć poniósł rowerzysta. Przypadek ten dotyczył co prawda jazdy pojazdem nieubezpieczonym, ale identyczne konsekwencje grożą osobom prowadzącym pojazd bez wymaganych uprawnień.

Warto zaznaczyć, że zezwalanie na jazdę kierowcy, któremu zostały odebrane uprawnienia lub który ich nie posiada, karane jest także grzywną zgodnie z taryfikatorem mandatów. Oznacza to, że każdy pasażer jest odpowiedzialny za podróż z takim kierowcą.

Źródła:

https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/kodeks-wykroczen-16788218/art-94

https://lexlege.pl/kk/art-244/

https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19970980602/U/D19970602Lj.pdf

Motoryzacja fascynuje mnie od chwili otrzymania pierwszego resoraka. Moje ulubione dziedziny to nowoczesne technologie stosowane w autach, motoryzacja lat '00, a od kilku lat również pojazdy elektryczne. Poza motoryzacją interesuję się marketingiem oraz elektroniką.

Click to comment

Leave a Reply

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

Popularne